مفهوم سرویس و نگهداری از آسانسور

این اصطلاح تنها به معنای تعمیر تجهیزات و دستگاهها در هنگام خرابی نیست. در واقع مجموعه اقدامات،فعالیت ها و روش هایی برنامه ریزی شده است که به منظور افزایش کارایی تجهیزات و تداوم کار آنها در سطح قابل قبول و مطمئن و بدون ایجاد معطلی در آسانسور انجام می گیرد.این فعالیت ها بصورت هدفمند از خرابی دستگاه ها جلوگیری میکند عمر مفید تجهیزات اسانسور را در بالاترین سطح عملکرد افزایش میدهد. با نگهداری مناسب برگشت سرپایی بهتر شده و باعث کاهش زمان از کارافتادگی آسانسور و آسیب کمتر به قطعات آسانسور میگردد.

قرارداد سرویس و نگهداری قراردادی است بین پیمانکار و مدیریت ساختمان تا تضمینی برای ادامه خدمات و سرویس دهی خوب و مناسب تجهیرات آسانسور باشد. قرارداد یک جاده ۲ طرفه است که در آن هم پیمانکار و هم ساختمان تعهدات مشخص دارند.

قراردادهای سرویس و نگهداری اسانسور برای شرکت ها بسیار ارزشمند هستند. سال ها میگذرد، بسیاری از این قراردادها تجدید میشوند که تنها مروری بر سابقه کاری و عملکرد شرکت ها نیز می باشند.

تابلو فرمان در آسانسور

محل قرار گیری تابلو فرمان آسانسور معمولا در موتورخانه آسانسور است و کنترل آسانسور توسط تابلو فرمان انجام می شود.

پوش باتن

در این نوع کنترل کابین آسانسور به اولین احضار پاسخ داده می شود و تا اتمام سرویس احضار های بعدی بی اثر خواهد بود.(این نوع کنترل ساده ترین نوع کنترل و مناسب برای مکان های کم مسافر و بیماربر مناسب است.

کالکتیودان

در این نوع کنترل کابین آسانسور در حین حرکت از بالا به پایین به کلیه احضار ها پاسخ می دهد.

این نوع کنترل مخصوص ساختمان های پر جمعیت می باشد.

کالکتیو سلکتیو

در این نوع کنترل کابین آسانسور در حین حرکت از بالا به پایین به کلیه احضار ها جواب می دهد.

دکمه ها و نشانگر های کابین آسانسور

حداکثر ارتفاع بالاترین دکمه هاو نشانگر های کابین آسانسور نباید بیش از ۱۸۰۰ میلیمتر باشد دکمه های نشان دهنده جهت اندازه ای برابر ۱۸ میلیمتر خواهد باشد.

رنگ شستی زنگ و توقف اضطراری

شستی یا کلید توقف باید زنگ قرمز باشد و یا کلمه توقف مشخص گردد و جایی قرار گیرد که در استفاده از کلید اشتباهی پیش نیاید.

شستی زنگ در صورت وجود باید رنگ زرد باشد و با شکل زنگ مشخص شود.

هم ترازی کابین با طبقه

کابین آسانسور باید در تراز طبقه توقف نماید و در حین ورود و خروج مسافر یا باز در آن تراز باقی بماند.(منظور هم تراز شدن کف کابین با کف تمام شده طبقه در محل ورودی به آسانسور است)

یادآوری:

در صورتی که به دلیل ظرفیت سنگین ویا ارتفاع زیاد و یا هر دلیل دیگر کابین آسانسور بعد از کم یا زیاد شدن مسافر و باز تغییر سطح دهد و از رواداری مجاز تجاوز نماید باید مکانیزم تراز طبقه شدن مجدد به سیستم اضافه شود.

روشنایی داخل کابین آسانسور

روشن بودن داخل کابین آسانسور بطور دائم در حین حرکت یا با درب باز الزامی است.

زمانی که درب کابین اسانسور  باز می شود ،شدن روشنایی بر روی دکمه های کنترل کابین و یا راهروها،نباید از ۵۰ لوکس کمتر باشد و این روشنایی باید دائمی باشد‌.

کابین آسانسور باید مجهز به روشنایی برقی نصب شده به طور دائم و شدن این روشنایی باید حداقل ۵۰ لوکس در کف کابین و روی کلیدهای کنترل باشد.

در صورتیکه روشنایی با لامپ های رشته ای تامین گردد ،باید حداقل از دو لامپ رشته ای به طور موازی استفاده گردد.
زمانی که آسانسور در حال استفاده می باشد کابین آسانسور باید دائم روشن باشد.

در صورتیکه از لامپ های رشته ای در کابین آسانسور استفاده شود باید حداقل از دو لامپ که به صورت موازی متصل شده اند استفاده گردد. وجود یک منبع برق اضطراری که به صورت خودکار قابل شارژ بوده و در هنگام قطع برق حداقل یک لامپ یک واتی را برای مدت یک ساعت روشن نگه دارد.

صفحه کلید درون کابین اسانسور

به مجموعه کلیدهای که جهت کنترل حرکت کابین آسانسور، بررسی وضعیت کلی آسانسور (نشان دهنده های جهت و نمراتور)زنگ،استپ اضطراری و غیره استفاده و بر روی منا درون کابین  آسانسور نصب می شوند،صفحه کلید درون کابین می گویند.

سر بکسل در آسانسور

هر گونه شکستگی بدنه (سوکت)سربکسل،شل بودن مهره های انتهای میله سر بکسل ،شکستگی و آه شدن سیم بکسل در محل اتصال به کابین آسانسور باید در هر بازدید کنترل و چک گردد. آچار کشی مهره های انتهای سر بکسل ،محکم کردن مهره های کرپی،نصب سیم بالش چرخش بکسل ها و تعویض گوه های درون قلاب سر بکسل در صورت خوردگی یا لهیدگی صورت گردد.

سیم بکسل ها

تعداد و قطر سیم بکسل ها در آسانسور بر حسب نوع موتور و تعداد قطر شیارهای فلکه انتخاب می شوند،و از طرفی قطر آنها نیز تابع نوع شیار فلکه کششی است . عمر سیم بکسل های آسانسور بین ۷ تا ۱۰ سال برآورد میشود،هرچند عمر مفید در کاربردهای سنگین و سخت ،محیط کثیف و غبارآلود و شرایط محیط مرطوب ،کمتر پیش بینی می شود.

فاصله حفاظ مانع از خروج سیم بکسل از روی سطح هر یک از آنها کنترل شود.

در امتداد بودن سطح شیار‌ فلکه های نیروی محرکه و هرزگرد یا هرزگردها و سیم بکسل های روی آنها کنترل شود.

شیارهای فلکه کششی و هرزگرد باید بطور متناسب بازدید شوند‌.زیرا بر اثر کارکرد و درگیری با سیم بکسل ها به مرور زمان مقطع این شیارها تغییر کرده که باید به موقع و قبل از اینکه سطح شیارها به شدت خورده شوند و باعث احتمال حادثه گردند تعویض گردند.

دکوراسیون اتاق اسانسورسیستم انکودر Encoder

انکودر ،حسگری است که به محور چرخ،چرخ دنده یا موتور وصل میگردد‌ و میتواند با اندازه گیری میزان چرخش موتور مقدار جابجایی ،سرعت،شتاب یا زاویه چرخشی را تعیین کند.معمولا این حسگرها از نوع نوری می باشد .

۱- انکودر نسبی

۲- انکودر افزایشی

۳- انکودر مطلق

سنسور درب کابین و طبقات

وسیله ای حفاظتی باید تعبیه گردد تا در هنگام بسته شدن درب ،در صورتی که شخص بین درب ها گیر کرده یا در حال گیر کردن باشد ،بطور خودکار موجب باز شدن مجدد درب گردد.

عملکرد چشم الکترونیک در ۵۰ mmانتهای مسیر حرکت هر لته ی پیشرو ضرورتی ندارد.

هر درب خروجی باید به یک وسیله قفل کننده مجهز باشد ،بطوریکه شرایط استاندارد را تامین نماید،درب آسانسور باید در مقابل استفاده نادرست حفاظت شود.

پیش از حرکت کابین آسانسور درب طبقه باید به طور کامل قفل شده باشد.

هر چند اعمال مقدماتی برای حرکت کابین آسانسور می تواند انجام گیرد.

در صورتی که میکروسویچ ایمنی درب طبقه کابین آسانسور فعال نبوده ویا پل باشد باز بودن درب طبقه می تواند منجر به سقوط افراد گردیده و یا خطر برخورد کابین آسانسور به ایشان به همراه داشته باشد.

طبق آمار سقوط مسافرین به داخل چاه آسانسور در درب لولایی نسبت به درب های اتوماتیک و کسایی بیشتر است.کابین آسانسور تا هنگامی که اجرا قفل کننده با آنکه درب درگیر نشده نباید قادر به حرکت باشد.

سیم بکسل ها تعلیق به کمک انواع سر بکسل ها به یوک کابین متصل شده و بسته می شوند.محل اتصال سیم بکسل ها نقطه ضعیفی است و لذا سربکسل ها باید قادر باشند تا فشار دینامیکی و استاتیکی بار (کابین و محموله ان)را به سیم بکسل منتقل کند.لیکن با توجه به سهولت در کار نگهداری و نصب،ایمنی بیشتر،تنظیم فشار و بالانس نیروها در سیم بکسل ها سر بکسل های گوه ای بیشترین کاربرد را در ایران دارند.

اطلاعات و مدارک فنی

الف: بخش فنی

۱- تاریخ بهره برداری از آسانسور
۲- مشخصات اصلی آسانسور
۳- نقشه نصب آسانسور
۴- نقشه های کلی برق

ب- بخش بایگانی مدارک

به منظور نگهداری از کپی نسخ های تاریخ گذشته گزارش های بازرسیدبه همراه مشاهدات در مکان مناسب بایگانی شود.

این شناسنامه باید در موارد زیر به روز شود؛

۱-بازسازی های انجام شده

۲-تعویض طناب ها یا باز سازی کابین آسانسور (مثلا شما در بازسازی کابین آسانسور کفپوش را با سنگ عوض کرده اید)

۳- حوادث

یاداوری:

این شناسنامه باید در دسترس سرویسکار آسانسور باشد.

نحوه باز و بسته شدن درب کابین آسانسور

بازسازی کابین اسانسور

مبحث کلیدی:

درب کابین آسانسور باعث ایجاد امنیت برای مسافرین داخل کابین اسانسور شده و هماهنگ با کار آسانسور در هنگام توقف کابین آسانسور باز و بسته می شود و ضمنا جنبه تزئینی نیز دارد .عواملی مانند باز شدن کامل سرعت باز و بسته شدن و نرمی حرکت آن از اهمیت بسزایی برخوردار بوده و در کیفیت کار اسانسور موثر است.عموما به دلیل کاربیش از حد درب کابین اسانسور و قطعات آن در مقایسته با دیگر قطعات آسانسور ،طبق امار،بیشترین خرابی نیز متوجه آن است که لازم است بیش از دیگر قطعات مورد بازدید قرار گیرد.عمل تنظیم نحوه حرکت درب کابین آسانسور دارای اهمیت بوده و به تجربه و تخصص بالا نیاز دارد .به ویژه اینکه درب کابین آسانسور در اثر فشار و ضربه مسافرین هنگام ورود و خروج ،در مواردی بسیار از تنظیم خارج می شود.نیروی محرکه مکانیزم سر درب کابین آسانسور که همواره در هر توقف باعث باز و بسته شدن آن می شود نیز از اهمیت زیادی برخوردار است و باید متناسب با کاربری ساختمان انتخاب و مورد استفاده قرار گیرد .اتصال نیروی محرکه به قاب سر درب کابین آسانسور ،سستی و لقی،یا فرسودگی قطعات آن میتواند کار درب کابین را تحت تاثیر قرار دهد.خیلی از عدم پاسخگویی ها به احضار کابین آسانسور و خرابی آن مربوط به سیستم سر درب کابین و یا نیروی محرکه آن شامل تسمه ها،مکانیزم قفل اهرم ها میکروسوییچ ها و سایر قطعات آن است ،می باشد.

مکانیزم سر درب کابین آسانسور در درب های کشوئی چهار دسته کلی را شامل میشود.

۱- سر درب کابین بانیروی محرکه سه فاز ۲-سر درب کابین با نیروی محرکه تک فاز
۳- سر درب کابین با نیروی محرکه یا کنترل قطعات الکترونیکی دو سرعته
۴- سر درب کابین با نیروی محرکه با قطعات الکترونیکی و برد ۳vfبصورت کاملا هوشمند و برنامه پذیر.

نیروی سر درب کابین آسانسور با نیروی محرکه سه فاز و تک فاز ، مکانیزم سر درب بصورت مکانیکی بوده و توسط اهرم یا تسمه درب کابین را به حرکت در اورده ،باز وبسته میکند . تغییر سرعت در نیروی محرکه الکترونیکی دو سرعته توسط ۲عدد از سوییچ های دور انداز در ابتدا و انتهای کورس حرکت درب جهت دوراندازی هنگام بسته و باز شدن و نیز ۲عدد سوییچ در پایان مسیر باز شدن درب برای کنترل نهائی و قطع مدار برقی موتور در سر درب پیش بینی می شود. در سر درب های الکترونیکی که دارای درایو ۳vf هستند ،کنترل حرکت باز و بسته شدن کاملا بطور هوشمند بوده و لذا کنارل سرعت ،فشار لته ها به چهار چوب ،طول حرکت قابل تنظیم می باشد می توان متناسب با وزن لته ها پارامترهای یاد شده را تنظیم کرده و از طریق برد الکترونیکی برنامه ریزی کرد.

وزنه تعادل

وزنه تعادل در آسانسور ترکیبی از وزنه ها برای متعادل کردن وزن کابین آسانسور و بخشی از ظرفیت آسانسور به کار می رود.

وزنه تعادل از یک قاب شاسی فولادی و وزنه های داخل آن که معمولا از جنس چدن،بتن و سرب هستند.

دلایل استفاده از وزنه تعادل:

استفاده از وزنه تعادل به منظور جبران وزن کابین آسانسور و قسمتی از ظرفیت نامی می باشد.

باعث ایجاد کششی بین طناب فولادی و فلکه ها شده و نیروی اصطکاک مورد نیاز جهت به حرکت در آوردن طناب فولادی بر روی فلکه محرکه را تامین میکند.

برای تعادل وزن کابین آسانسور و نفرات آن از وزنه تعادل استفاده می شود.

وزنه تعادل از یک قاب تشکیل شده است که بسته به جرم وزنه های مورد استفاده در آن از ناودانی با اندازه های متفاوتی استفاده میشود .در این ناودانی ها از وزنه های چدنی ،بتنی،آهنی یا سربی در اندازه های مختلفی استفاده می شود.

جنس وزنه ها باید به نحوی باشد که در زمان کار آسانسور ایجاد آلودگی نکند.

عموما این وزنه ها از جنس چدن می باشد.به هنگام بازدید از مهار مناسب بلوک های وزنه مطمئن شوید

روغن کاری طناب فولادی

استفاده از روغن مناسب و برنامه ریزی منظم برای روغن کاری میتواند در افزایش عمر مفید سیم بکسل اسانسور بسیار مفید باشد و ضریب اطمینان را بالا ببرد.

۱- نوع مواد جهت روغن کاری نباید داری خاصیت اسیدی باشد.

۲- مغزی الیافی وسط سیم بکسل باید با روغن مخصوص روغنکاری شود.

شرایط بستن طناب فولادی

۱- طول برگشتی طناب فولادی بسته به قطر طناب ۱۵تا۳۰سانتیمتر می باشد.
۲- دومین کرمی در مرحله دوم باید تا حد امکان در نزدیکی نیم لوله حلقوی بسته شود.
۳- تمام کرپی ها در یک جهت بسته شود.
۴- حداقل ۳ عدد کرپی بسته شود.

۵- کرپی ها باید طوری قرار گیرند که u کرپی ، طرف سر کوتاه تاشده طناب فولادی باشد.

شاسی موتور آسانسور

نیروی محرکه آسانسور باید بر روی یک شاسی نصب شود. شاسی یکی از قطعات منم نیروی محرکه می باشد‌ که محل قرار گیری موتور و قطعات مربوطه بر روی این قطعه می باشد‌،در حقیقت موتور ،گیربکس و ترمز بر روی یک شاسی مونتاژ می گردد.

شاسی موتور آسانسور باید دارای مقاومت مناسب بوده،و در برابر فشار دچار تنش نگردد.

آهن آلات مصرفی می بایست بدون کجی و تابیدگی باشد.

شاسی موتور آسانسور باید طوری طراحی و نصب شوند تا در موقع کار آسانسور بدون ،بدون لرزش های قابل تشخیص باشد.

موتورخانه آسانسور

دمای فضای داخل موتورخانه آسانسور حتی در زمان کارکرد آسانسور باید بین ۵+تا۰۴+درجه سانتیگراد باشد.

دمای هوای موتورخانه بایستی به نحوه مناسبی تهویه گردد.

خودکشی مناسب به ارتفاع ۴۰سانتیمتر مانند ورق پانچ شده در بالا و پایین درب ورودی موتورخانه آسانسور در نظر گرفته شود.

فضایی است که موتورگیربکس یا سیستم رانش آسانسور و تابلو کنترل و غیره را در خود جای می دهد.

بهترین محل جانمایی موتور خانه آسانسور در بالای چاه آسانسور می باشد هر چند ممکن است بدلیل پاره ای از محدودیت ها ،موتور خانه در پایین یا کنار چاه آسانسور باشد‌.

فضای موتورخانه باید به اندازه ای باشد که امکان جای دادن کلیه تجهیرات و رفت و آمد آسان سرویسکار را دارا باشد.

آسانسور پنوماتیک:

آسانسور پنوماتیک را خلاء و یا اسانسور بادی نیز می نامند .حرکت کابین این آسانسورها در جهت بالا و پائین از طریق مکش و فشار هوا انجام می شود.

این آسانسور ها برای ساختمان های مسکونی دوبلکس و تریپلکس مورد استفادهد،و نصب این گونه آسانسورها با توجه به نوع و تعداد طبقات در مدت زمانی یک الی سه روز انجام می شود.

مزایای آسانسور های هیدرولیکی

حرکت نرم و روان
دارای قدرت زیاد و توانایی بالا بردن بارهای سنگین
قابلیت تنظیم سرعت
دقت توقف در تراز طبقه
شروع و خاتمه حرکت بدون شوک
ایمنی بیشتر

موارد ایمنی قبل رفتن بر روی کابین آسانسور

با فشار دادن شستی کابین آسانسور را به بالاترین طبقه بفرستید.

اجازه دهید درب آسانسور باز شود و مطمئن شوید کسی داخل کابین آسانسور نیست.

با از ورود به چاه آسانسور و رفتن بر روی سقف کابین آسانسور کلید استپ روی جعبه بازرسی را به پایین فشار دهید.

در صورتی که کلید استپ قادر به توقف کابین آسانسور نیست بر روی سقف کابین آسانسور نروید.

نکاتی در مورد ایمنی هنگام کار روی سقف کابین آسانسور

1- قبل از شروع به کار بر روی سقف کابین آسانسور مطمئن شوید که سقف آسانسور عاری از روغن ،گریس،نخاله و یا هر شئ اضافه دیگر است.

2- وقتی حسن حرکت کابین آسانسور در حالت بازرسی هستید ،مراقب برخورد با قاب وزنه تعادل و دیگر اشیای نصب شده در چاه آسانسور باشید.

3- مراقب رول بک rollback کردن آسانسور حرکت رو به پایین هنگام شروع به حرکت در جهت بالا باشید. بخصوص در موتور های گیرلس

4- فعالیت سرویس و نگهداری را در صورت امکان تنها هنگامی که در حال حرکت به سمت پایین هستید انجام دهید.

5- در هنگام کار روی سقف کابین آسانسور مراقب افتادن اچار و ابزار آلات به داخل چاه آسانسور باشید‌

ایمنی قبل از رفتن به چاهک کابین آسانسور

۱-کابین آسانسور را به پایین ترین طبقه ببرید

۲-درب کابین آسانسور را باز کنید و مطمئن شوید درون کابین آسانسور کسی حضور ندارد

۳-با فشردن یکی از شستی های داخل کابین آسانسور را به سمت بالا بفرستید

۴- در نقطه مناسب درب کابین اسانسور را باز کنید

۵-مطمئن شوید که فاصله کافی بین کف چاهک و کابین آسانسور وجود دارد

۶-بررسی کنید وقتی کلید استپ آسانسور را میزنید کابین آسانسور حرکت نمیکند.

از ورود افراد غیر مجاز به چاهک آسانسور جلوگیری کنید.

محافظ (گارد سیم بکسل)

برای ممانعت از خروج و بیرون پریدن سیم بکسل های آسانسور از روی سطح شیارهای فلکه کششی و هرزگرد هرگز در حین حرکت و احیانا شوک های وارد بر آنها، مبلغ یا صفحه مهار بر روی آنها تعبیه می گردد.

فاصله روی این حفاظ از سطح سیم بکسل ها نباید بیش از نصف قطر سیم بکسل باشد.

(کنترل)

محل نصب و فاصله حفاظ از روی سطح کلیه سیم بکسل های فلکه کششی و فلکه هرزگرد را کنترل و بازرسی کنید در صورت شل بودن و لقب یا جابجایی آن در محل خود آن را اصلاح و محکم کنید‌.

حفظ تساوی بارهای کششیدر سیم بکسل های تعلیق و جبران آسانسور برای دستیابی به عملکرد بهینه و افزایش طول عمر سیم بکسل ها حیاتی است.اساس کار آسانسور های کششی اصطکاک ناشی از فلکه کششی و سیم بکسل هاست.

در حین حرکت کابین آسانسور سطح و وضعیت سیم بکسل ها کنترل چشمی گردد ، در صورتی که سیم بکسل مستعمل بوده و یا نواقصی از جمله باز شدن رشته ها آن وجود داشته باشد دراین مرحله لازم است سیم بکسل های ناقص تعویض گردند.

زنجیر جبران در آسانسور

در آسانسور های بلند مرتبه برای خنثی کردن وزن سیم بکسل تعلیق و برقراری تعادل بین کابین آسانسور و قاب وزنه تعادل از زنجیر جبران و برای آسانسور های با سرعت بالای ۲.۵ متر از بکسل جبران استفاده می شود .این جبران کننده ها از یک طرف به زیر سوء کابین آسانسور و از طرف دیگر به زیر قاب وزنه تعادل متصل می شود.
برای جلوگیری از صدای زنجیر جبران موقع حرکت زنجیر را از طناب کفنی عبور می دهند.

از بررسی عملکرد ترمز و توقف به موقع کابین آسانسور در طراز طبقه مطمئن شوید . سیستم ترمز مکانیکی باید بدون هیچ تاخیری پس از قطع مدار عمل کند.

در موتورخانه جهت دسترسی بهتر به قطعات و تعمیرات نیاز به روشنایی در سقف موتور خانه آسانسور می باشد.

و مقدار روشنایی باید طوری باشد که موتور گیربکس و تابلو فرمان آسانسور به وضوح و کامل دیده شود و دارای کلید مجزا باشد،مدار تغذیه روشنایی باید قبل از تابلو در نظر گرفته شود.

شدت روشنایی موتور خانه آسانسور باید ۲۰۰ لوکس باشد‌‌.

دستور العمل ایمنی برای کار سرویس و نگهداری موتور خانه آسانسور

درزمان کار در موتور خانه حتما درب ورودی موتورخانه آسانسور را ببندید تا از ورود افراد غیر مجاز جلوگیری شود.

هنگامی که در داخل موتورخانه آسانسور در حال کار هستید مطمئن شوید افراد غیر مجاز قادر به تماس با وسایل در معرض دید نیستند. به هر حال در موقعی که تنها در حال کار در موتور خانه هستید درب را بر روی خود قفل نکنید.

هنگامی که مشغول انجام کار سرویس و نگهداری در داخل موتور خانه آسانسور هستید،مطمئن شوید کسی نمی تواند وارد کابین آسانسور شود.

وقتی در داخل موتورخانه در نزدیکی موتور یا فلکه های کششی و هرزگرد کار می کنید از خطر حرکت غیر عادی موتور آسانسور که روی آن کار میکنید اگاه باشید‌.

نمایشگر طبقات

عموما در هر طبقه کنار شستی طبقه نمایشگر مکان (نمراتور) کابین آسانسور و جابجایی آن در نظر گرفته می شود .ممکن است این نمایشگر به صورت جداگانه در کنار طبقه یا بالای چارچوب آن نصب شود.

این نمایشگر ها با اطلاعاتی چون شماره طبقه یا فلش جهت نما مسافرین در حال انتظار در طبقات را راهنمایی کرده و به آنها موقعیت کابین آسانسور را اطلاع می دهد.

دسترسی با بالای کابین آسانسور از طریق درب آخرین طبقه صورت می گیرد در جهت ایمنی هنگام کار بر روی کابین آسانسور فعالیت های سرویس و نگهداری را در صورت امکان در حال حرکت کابین آسانسور به سمت پایین انجام دهید.کلید استپ روی کابین آسانسور را پیدا کنید و آن را در وضعیت استپ قرار دهید سپس لامپ بالای جعبه روزیون را روشن کنید اگر لامپ سوخته است تا زمانی که ان را عوض نکردید به کار ادامه ندهید.

حسگر وزن

با توجه به اهمیت وزن بار کابین آسانسور همواره لازم است تابلو فرمان از آن اطلاع داشته باشد ،این کار به کمک حسگر وزن امکانپذیر می باشد.

این سیستم تعیین کننده مقدار و اندازه وزن فایل قبول و تنظیم شده می باشد و در صورتی که بار کابین آسانسور بیش از حد مجاز باشد توسط آن مدار ایمنی قطع و آلارم به صدا در می آید.

طبق استاندارد در ساختمان های مسکونی بلند مرتبه (حدودا بیشتر از ۳۰ متر)در شرایط اضطراری لازم لازم است با افراد داخل کابین آسانسور ارتباط برقرار شود.

این ارتباط تلفنی باید دو طرفه باشد. بطوریکه با فشار دادن یک شستی در داخل کابین آسانسور بتوان با نگهبانی ویا سرایداری ارتباط برقرار کرد.

این سیستم دارای بلندگو و میکروفن می باشد و حتی در صورت قطع برق با باطری قابل شارژ کوچکی که داخل جعبه آن نصب شده است کار می‌کند.

شستی آلارم در کابین آسانسور

با فشار دادن آلارم(به روش های صوتی .نوری و یا دیگر آلارم ها به بخش نگهبان و یا دیگر بخش ها)علائم هشدار و خبر رسانی از داخل کابین آسانسور به خارج از آن ارسال می شود.

این علائم باید به راحتی توسط مسئول ساختمان شنیده شود و در صورت بروز مشکل و توقف کابین آسانسور بین طبقات بتواند به امداد و نجات نفرات مبحوس داخل کابین آسانسور برسد.شستی آلارم باید مجهز به باطری قابل شارژ باشد ودر صورت قطع برق نیز به درستی عمل کند.

DOOR CLOSE

شستی مبحث کلیدی

شستی D.C در درب های تمام اتوماتیک استفاده شده و با فعال شدن آن زمان بسته شدن درب از تابلو فرمان آسانسور حذف می شود در هنگامی که درب کاملا باز است یا لمس شستی فوق باید درب اتوماتیک کابین شروع به بسته شدن کرده و کاملا بسته شود

DOOR OPEN

لمس شستی DO باعث برگشت و تغییر جهت درب هنگام بسته شدن می شود یا درب برای مدت طولانی تر از زمان عادی باز می ماند و همچنان تا مدت زمان فشار انگشت بر روی آن درب باز می ماند.

شستی های انتخاب طبقات باید مطابق با استاندارد باشند. شستی ها معمولا از نوع فشاری هستند‌.امروزه در برخی موارد از انواع لمسی آن هم استفاده می شود.

شستی ها دارای چراغ نشانگر led ثبت احضار هستند که به محض فشار یا لمس بطور کامل روشن می شوند.

برای رفاه حال نابینا یا کن بینا از خط بریل بر روی سشتی ها استفاده می شود .

در طول عمر یک آسانسور ، بر حسب تکنولوژی بکار رفته در ترمز مکانیکی ، این سیستم ها چندین بار تنظیم می شود.

همه ترمز ها مستهلک می شوند و این اجزا با مواد اصطکاکی طراحی و ساخته شده اند که با گذشت زمان احتیاج به تعویض دارند در برخی از طرح ها ، تنظیمات برای تضمین صحت عملکرد انجام می گیرد .تنها اقدامی که باید روی ترمز آسانسور انجام گیرد تعویض آن است.بهرحال چیز کمی برای تنظیم یا سرویس وجود دارد.

لازم به یادآوری است که در صورت عدم عملکرد صحیح ترمز ،کابین ممکن است با شتاب کنترل نشده به سمت طبقه مقصد حرکت کند که این شرایط غیر قابل قبول است.

در هنگام سرویس و نگهداری آسانسور لازم است موارد زیر را رعایت کنید.

هنگامی که بیش از یک نفر در حال انجام کار سرویس و نگهداری آسانسور است تنها یک شخص معینی که قبلا توسط شرکت تعیین شده مجاز به حرکت دادن کابین آسانسور است.جهت رسیدن به نتایج مثبت در یک بازرسی حداقل ۲ نفر مورد نیاز است .به همین خاطر بین پرسنل سرویس کار آسانسور باید ارتباط صوتی خوبی برقرار باشد تا از حوادثی که بر اثر حرکت غیر منتظره کابین آسانسور به وجود می آید جلوگیری شود.

از طرفی هنگام کار کردن در داخل چاه آسانسور فعالیت دو نفر در ارتفاع های مختلف بدلیل امکان سقوط ابزار ممنوع می باشد.
جهت ایمنی حتی المقدور بیش از دو نفر همزمان روی سقف کابین آسانسور فعالیت نکنید.

1. تمام بازدید ها در صورت امکان با هماهنگی با کارفرما یا مالک ساختمان شروع و خاتمه یابد.

2. سرویس کار در هنگام بازدید باید مطابق با دستور العمل های سرویس و نگهداری با کیفیت بالای کار اقدام کرده، و مسئولیت آنرا را بعهده بگیرد.

۳. هر گونه عملیات اصلاحی و ترمیمی لازم برای انجام سرویس پیشگیرانه باید مد نظر قرار گیرد. اگر در ادامه کار نیاز به تعمیرات باشد به هیچ عنوان نباید مجوز استفاده از آسانسور را تا زمان اطمینان از بی خطر بودن آن به ساکنین ندهید‌.

۴. بعد از بازدید باید گزارش تکمیل و به سرپرست مربوطه ارائه شود.

۵. تمام مواد زائد ،قطعات فرسوده،روغن های مستعمل باید بر اساس مقررات محیط زیستی دور انداخته و یا معدوم گردد.

جلوگیری از حرکت کنترل نشده کابین آسانسور مساله محکمی در ایمنی آسانسور بوده و ترمز های مکانیکی جز تجهیزات اولیه برای حفاظت از آسانسور در برابر حرکت ناخواسته می باشد.ترمز مکانیکی در هنگام توقف در سر طبقه و در زمانی که کابین آسانسور بدون حرکت است عمل میکند.

روکش داخل کابین آسانسور بازدید شده و شکستگی و له شدگی آن را مورد دقت قرار دهید‌‌.

سالم بودن پاخورها و زواره های داخلی بررسی و کنترل شود. آینه سالم بوده و لبه تیزی وجود نداشته باشد ‌. دستگیره ها شل نبوده و در محل خود محکم باشد و استحکام سقف کاذب در محل استقرار خود کنترل شود. علائم باید در موقعیت های درست باشند.

با استفاده صحیح ونگهداری اصولی از آسانسور طبق دستور العمل شرکت سازنده ضمن امنیت خود باعث کاهش هزینه ها روزانه شوید.

از تکرار فشار به شستی های احضار خودداری نمایید.

متناسب با جهت حرکت خود شستی مورد نظر را فشار دهید

به علایم خارج از سرویس بودن و یا تحت سرویس بودن آسانسور توجه کنید

هنگامی که از نقض قطعات و عدم کارایی آسانسور مطلع شدید راسا نسبت به رفع ایراد اقدام نکنید زیرا ممکن است در اثر اتصال و برق گرفتگی مجروح شویدویا به قطعات سالم اسیب بزنید و یا هنگام کار در ارتفاع به داخل چاه آسانسور سقوط کنید.

از بازکردن درب های اضطراری و بازرسی در هنگام حرکت کابین آسانسورخودداری کنید تا باعث توقف کابین بین طبقات نشود

در صورت نیاز به باز کردن درب های اضطراری و بازرسی باید توسط افراد متخصص صورت پذیرد.

در صورت افتادن اشیا به داخل چاه راسا برای خارج کردن آن اقدام نکنید .

در صورت لزوم به انتقال بار به کابین آسانسور از قراردادن بار بیش از ظرفیت مجاز آسانسور خودداری کنید.

بار بیش ظرفیت ممکن است مسافرین کابین و افراد نزدیک به کابین آسانسور را مجروح کرده و به تجهیزات صدمه میزند.

بار را تا حد امکان بروز سطح کف کابین آسانسور توزیع کنید .

بار را در محل استقرار خود محکم کنید تا آزادانه حرکت نکند.

مواظب باشید به هنگام عبور بار با ارتفاع زیاد به چهار چوب بالایی درب آسانسور برخورد نکنید.

در زمان استقرار در داخل کابین آسانسور به سقف و روشنایی داخل کابین آسیب نزنید.

قبل از ورود به کابین آسانسور از وجود فضای مناسب جهت ورود افراد از طبقه به داخل آن مطلع شوید.

در استفاده از آسانسور به ظرفیت کابین آن دقت کرده و از سوار شدن بیش از حد مجاز خودداری کنید.

ورود افراد بیش از ظرفیت کابین آسانسور باعث توقف و جلوگیری از سرویس دهی آن به سایرین می شود.

در زمان ورود به کابین آسانسور و به هنگام خروج اولویت با سالمندان و معلولین است.در هنگام ورود به داخل کابین آسانسور با صندلی چرخدار آن را در وضعیت ترمز قرار دهید .در صورتی که صندلی در حالت ترمز قرار نگیرد ممکن است سر خورده و باعث مزاحمت و برخورد با سایر مسافرین داخل کابین آسانسور میشود.

هنگامسوار شدن به آسانسور از وجود کابین آسانسور در سر طبقه مطمن شوید.

هنگام ورود به کابین آسانسور با حیوانات خانگی آنها را بغل بکنید حیوانات را در محلی نزدیک به خود نگه دارید.

هنگام سوار و پیاده شدن به کابین آسانسور با صندلی چرخ دار با حداقل سرعت جا بجا شوید سرعت صندلی چرخدار را به حداقل برسانید در غیر این صورت امکان دارد چرخ صندلی چرخدار در شیار درب گیر کند و باعث حادثه شود.

از حضور کودکان زیر 12 سال در کابین آسانسور بدون همراه ممانعت کنید.

به کودکان خود روش صحیح استفاده از آسانسور را بیاموزید.

قاب روی چراغ های سقفی کابین آسانسور را جهت تعویض لامپ راسا باز نکنید.

ممکن است در اثر اتصال برق به بدنه آن خطر برق گرفتگی وجود داشته باشد.

برای تعویض لامپ های سوخته یا رفع خاموشی برخی از چراغ ها از سرویس کار آسانسور خود کمک بگیرید.

در زمان وقوع زلزله از آسانسور استفاده نکنید.در صورتی که در کابین آسانسور هستید در اولین توقف سریعا کابین آسانسور را ترک کنید.

در موقع بارندگی شدید سریعا آسانسور را خاموش کنید احتمال حادثه برای مسافرین در این زمان زیاد خواهد بود. به سرعت قبل از راه اندازی مجدد با سرویس کار تماس بگیرید. در هنگام نظافت اسانسور از ریختن اب در اطراف درب طبقات و داخل کابین آسانسور خودداری کنید.در صورت نفوذ اب به داخل چاه آسانسور سریعا آسانسور را خواموش کنید وبا سرویسکار آسانسور تماس بگیرید.

فلکه هرزگرد در آسانسور

زمانی که فاصله بین کابین آسانسور و کادر وزنه و یا طناب های فولادی متصل به آنها بیشتر از طول فلکه کشش موتور باشد و فلکه موتور نتواند زاویه مناسبی برای سیم بکسل ها ایجاد کند از فلکه هرزگرد استفاده می شود.

اصطلاک بیشتر میان طناب فولادی و فلکه ها

مناسب کردن زاویه طناب های فولادی

مدت زمان کار تجهیزات

اسانسور یک ساختمان اداری که 5 روز در هفته کارمی کند به اندازه اسانسور یک خوابگاه دانشجویی که مرتب در حال کار کردن می باشد به سرویس و نگهداری نیاز ندارد.

به همین ترتیب یک آسانسور در بیمارستان بیست و چهار ساعت در روز و هفت روز در هفته کار میکند نیاز به سرویس و نگهداری بیشتری دارد.

بنابراین پیچیدن یک نسخه سرویس و نگهداری برای همه اسانسور ها اشتباه است و هر اسانسور شرایط خود را دارد.

در حین حرکت کابین آسانسور باید سطح و وضعیت سیم بکسل کنترل گردد.

در صورتی که سیم بکسل مستعمل بوده و یا نواقصی از جمله باز شدن رشته های ان وجود داشته باشد در این مرحله باید سیم بکسل اسانسور تعویض گردد.
کاهش مجاز قطر سیم بکسل ها بدلیل کش امدن انها در زیر بار حدودا 4 تا 5 درصد قطر نامی است.

در صورت کاهش قطر بیش از این مقدار باید سیم بکسل ها تعویض گردد.

در صورتی که سیم بکسل گاورنر روغنی شده باشد باید سریعا تعوض گردد.

در یک نوع بازدید عملیات سرویس با ملاقات تکنیسن فنی با مدیر ساختمان شروع می شود.

پس از ورود به ساختمان سوار شدن به اسانسور می تواند بسیار مفید باشد.

صدا و کیفیت حرکت نشانه های گویایی از شرایط موتور محرکه و اجزا محرک اسانسور می باشد.

تکنسین باید کارکردلامپ های کابین اسانسور را چک کند.

برای چک کردن عملکرد درب های اسانسور باید به تمامی طبقات سر بزند.

اعتبار و خوشنامی

واکنش سریع سرویسکار آسانسور در رفع خرابی ها عملکرد کارا و قابل اطمینان آسانسور را بالا میبرد و رضایت مصرف کنندگان را همراه خواهد داشت و برای شرکت سرویسکار اعتبار و خوشنامی بهمراه خواهد داشت.

در چاهک آسانسور زیر کابین آسانسور و کادر وزنه ضربه گیر وجود دارد که در صورت سقوط کابین آسانسور با زمین برخورد نکند.

انواع ضربه هیدرولیگی/فنری/لاستیکی

مطابقت شرایط کاری با مشخصات طرح ،سطح روغن،و نحوه کار میکروسویچ ضربه گیرهای هیدرولیکی جزء کار بازرسی،سرویس و نگهداری آسانسور میباشد.

نحوه برخورد با بهره برداران آسانسور مسئله بسیار مهمی است که اصولا پرسنل سردبیر در این حیطه بسیار سهل انگاری می کنند.بسیاری از بهره برداران آسانسور در برخورد با سرویسکاران آسانسور شکایاتی را مطرح می کنند .حتی اگر صحبت های شاکی منطقی به نظر نرسد باید توجه داشت که صاحب ملک با بهره برداران به اندازه سرویسکار آسانسور آشنا نیستند.پاسخ محترمانه سرویسکار آتش خشم را خاموش می کند پاسخ تند و تیز آتش خشم را شعله ور تر می کند. گفته هایی مانند اگر شما بلائی سر آسانسور نیاورید آسانسور چیزیش نمی شه تا بحال منجر به لغو شدن قراردادهای زیادی شده است.

در زمان عدم حضور شخص مجاز درب موتورخانه آسانسور و پوشش تابلو فرمان آسانسور باید بطور ایمن بسته نگه داشته شوند. موتور خانه و تابلو فرمان آسانسور باید دارای علائم هشدار دهنده و وسایل دسترسی مناسب طبق استاندارد ملی آسانسور باشند.

هنگام انجام کارهای بازسازی و سرویس و نگهداری آسانسور در موتور خانه یا روی تابلو فرمان آسانسور مطمئن شوید کسی نمی تواند وارد کابین آسانسور شود.

حتی در یک آسانسور نو احتمال خرابی در همان زمان های اولیه شروع بکار می باشد.

در مرحله اب بندی خرابی در آسانسور بشدت بالاست و دلیل آن سازگاری تجهیزات آسانسور می باشد.

این دوره به طفولیت آسانسور معروف است. دوره ای نسبتا کوتاه،پس از این زمان که دوره ای نسبتا کوتاه است احتمال خرابی آسانسور در آینده کمتر خواهد بود.

پس از گذشت این پریود زمانی بلند عمر مفید آسانسور از بین میرود و خرابی در آسانسور ، تزئینات کابین آسانسور بازسازی کابین فرسوده می شوند روکش های استیل کاری آسانسور از بین میرود.

این نوع از کارافتادگی آسانسور مربوط به پایان عمر قطعه می باشد.

در نتیجه خرابی در آسانسور و تزئینات کابین آسانسور زیاد می شود.

تهیه برنامه زمان بندی سرویس و نگهداری آسانسور مستلزم داشتن مهارت و تجربه است.گروه بندی کارها بر حسب دروه انجام آنها، میتواند تاثیر سال توجهی در تهیه برنامه ای برای سرویس و نگهداری آسانسور داشته باشد.

یک برنامه سرویس و نگهداری مناسب شامل موارد ذیل است:

الف:شناسنامه برای تجهیزات (سن.شرایط نصب.استهلاک کابین آسانسور. تزئینات کابین .محل نصب.

ب:روش اجرای سرویس و نگهداری آسانسور ج:نحوه انبار قطعات

د: کتاب چه راهنما کار سرویس و نگهداری آسانسور را مشخص می کند و با پیشنهاد و اطلاعات فنی که در اختیار سرویس قرار می دهد،سطح ایمنی اسانسور را یکپارچه میکند.

ه.گزاش های مکتوب و شفاف سرویس و نگهداری آسانسور شامل کابین آسانسور نوسازی کابین آسانسور، روکش استیل درب های آسانسور سرویس های گذشته و ایرادات اسانسور

آیا کابین آسانسور  مجهز به سیتی زیر درب است و شرایط استاندارد رعایت شده است؟

زیر سیل ورودی کابین آسانسور  باید مجهز به سیتی زیر درب باشد که باعث باز شدن درب کابین اسانسور می شود سراسر عرض آزاد ورودی توقف هایی که مقابل  آن قرار می گیرد را بپوشاند. ارتفاع مقطع عمودی این صفحه حداقل ۷۵ سانتی متر است و باید به وسیله پخی با زاویه بیش از ۶۰ درجه نسبت به سطح افقی به سمت پایین امتداد یابد.

لازم به یادآوری است که سیتی زیر درب کابین اسانسور باید کاملا محکم بوده و توانایی تحمل ضربان احتمالی را داشته باشد و در هنگام حرکت کابین آسانسور  هیچ گونه لرزشی نداشته باشد.

در هنگام خروج اضطراری مسافر از کابین آسانسور از احتمال سقوط احتمالی مسافر به چاهک آسانسور  جلوگیری میکند.

سرویس و نگهداری صحیح و به موقع آسانسور تضمین کننده ایمنی آن و آسایش کاربران و بهره برداران می باشد.کاربران آسانسور باید دقت کنند که بسیاری از خرابی ها در آسانسور به مرور اتفاق می افتد که شاید انها متوجه این موارد نباشند مانند فرسایش سیم بکسل لذا واگذاری سرویس و نگهداری آسانسور به شرکت ها ی مرتبط می تواند اطمینان کامل استفاده کنندگان از آن را همراه داشته باشد و کاربر مطمئن شود که مجموعه آسانسور در حال حفاظت است و سیستم ایمنی آن مطابق استانداردهای معین پیگیری می شود.نگهداری قطعه تا نیاز به تعمیرات و رفع خرابی در حقیقت دیگر سرویس و نگهداری آسانسور نیست

بازرسی های روزانه و هفتگی

این نوع بازرسی ها از آسانسور معمولا در بیمارستان ها و اداره های دولتی انجام میگیرد.در بازدیدهای روزانه عموما بازدیدها چشمی از قطعات آسانسور ، نحوه کار؛نظافت کابین و آسانسور انجام می گیرد. این بازدیدها شامل روغن کاری فلکه ها گیربکس، ترمز، گاورنر ،تابلو فرمان هستند حرکت نرم کابین آسانسور و اشکال و نحوه کار در طبقات و کابین و صدای ناخوشایند حین حرکت کابین آسانسور داخل چاه و قطعات آسانسور ی نیز از مشکلاتی است که در کار آسانسور وجود دارد که می تواند در آینده باعث بروز مشکل شود.

تعریف مکانیزم 3vF

3VFبصورت مخففVvvFنیز نوشته میشود وبه معنی ولتاژ متغیر فرکانس می باشد.مکانیزم یاد شده توسط دستگاهی به نام درایو تامین می گردد. درایو ابتدا برق سه فاز Acرا یکسو نموده و به برق Dcتبدیل می نماید.سپس از برق تامین شده به ولتاژ و فرکانس های مورد نیاز بصورت خروجی ac به موتور آسانسور ارسال میگردد.

با افزایش سرعت آسانسورها، شتاب ناشی از شروع حرکت و توقف کابین آسانسور منجر به نارضایتی مسافرین می گردد.برای اصلاح این امر دو راهکار در صنعت آسانسور استفاده می گردد.

۱- استفاده از موتورهایDc
۲-استفاده از موتورهای دو سرعته Ac

در موتورهای Dc امکان کنترل سرعت موتور میسر می باشد.

در موتورهای دو سرعته Acاز دو سیم پیچ شامل دور تند و کند استفاده می گردد‌. کابین آسانسور پیش از رسیدن به تراز طبقه مقصد جهت اجتناب از انتقال شتاب توقف به مسافر از سیم پیچ دور کند استفاده می کند. کاهش سرعت از ۱ متر بر ثانیه به ۲۵/.متر بر ثانیه در زمان بسیار کم منجر به اعمال شتاب کاهنده زیاد به حرکت کابین آسانسور می گردد. در موتورهای دو سرعته حدود فاصله توقف از ۹۰ سانتیمتر آغاز گردیده در حالی که در آسانسور های درایودار این توقف از ۱۸۰ سانتیمتری آغاز گردیده لذا مسافر در کابین آسانسور متوجه شتاب کاهنده نمی شود.

در آسانسور های قدیمی در صورت قطع برق،کابین در فاصله بین طبقات متوقف می گردد.

مسافر در این حالت کابین آسانسور محفوظ می باشد. برای نجات مسافر محفوظ در آسانسور های قدیمی بایستی کابین آسانسور از طریق آزادسازی اهرم ترمز کابین آسانسور به تراز طبقه رسیده تا امکان خروج اضطراری مسافر مقدور گردد.

در صورتی که فرد آموزش دیده ای در ساختمان نباشد امکان محفوظ ماندن فرد در داخل کابین آسانسور وجود دارد.

در سال ۲۰۰۸ مردی به مدت ۴۰ ساعت در کابین آسانسور محفوظ ماند.

سیستم های نجات اضطراری طوری طراحی شده اند تا پس از تشخیص قطع برق با رعایت نکات ایمنی کابین آسانسور در نزدیکترین طبقه هدایت نموده و درب کابین و طبقه را باز نموده تا مسافرین از کابین آسانسور خارج کردند.

به مجموعه ای از مدارهای فرمان وقدرت که وظیفه کنترل حرکت کابین آسانسور و پاسخگویی به احضار را بعهده دارد تابلو فرمان می گویند. وظایف اصلی و فرعی تابلو فرمان آسانسور را می توان در موارد زیر خلاصه کرد.

– پذیرش درخواست کابین آسانسور
– پذیرش درخواست طبقه
– تشخیص موقعیت کابین آسانسور
– حفاظت الکتریکی تجهیزات
– کنترل جهت حرکت و سرعت موتور
– کنترل تجهیزات الکتریکی درب کابین آسانسور
– ایمنی حرکت کابین آسانسور
– تهویه
– کنترل باز و بسته شدن درب کابین و طبقه آسانسور

همواره بدلیل وجود تجهیزات متحرک در موتورخانه و چاه آسانسور احتمال برخورد سرویسکار با سیستم های متحرک محتمل می باشد.استاندارد حداقل هایی را برای این مورد مشخص نموده است. اما به دلیل لزوم دسترسی سرویسکار به کلیه اجزای آسانسور جهت تعمیرات همواره این خطر محتمل خواهد بود،توصیه میگردد همه اجزای خطر افرین را به رنگ زرد رنگ آمیزی کنید.